سبک زندگی در اقتصاد مقاومتی
مردم در انجام بسیاری از سیاست های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی،نقش عمده و در برخی از سیاست¬ها، اصلی ترین نقش را در اجرا و شکست آن برعهده دارند. به عبارت دیگر، همان طور که رهبری نیز در سخنانشان اشاره کردند، همواره یک طرف اجرای سیاست های دولتی، در ابعاد مختلف، بُعد مردمی، اجتماع و اقتصاد است. سیاست اقتصاد مقاومتی و تحقق جایگاه مردم در اقتصاد نیز از این قاعده مستثنی نیست و مطابق با تاکید مقام معظم رهبری در سخنرانی دیگری نیز بیان کرده بودند:{سخنان رهبر در سال 1391}.
«عمده مردم اند. شما باید کالای ایرانی بخواهید. این افتخار نیست. این تفاخر غلطی است که مارک های خارجی را در پوشاک، در وسایل منزل، در مبلمان، در امور روزمره مان، در خوراکی ها یمان ترجیح بدهیم به مارک های داخلی؛ در حالیکه تولید داخلی در خیلی از موارد بسیار بهتر است. تولید داخلی مهم است. ببینید کارگر ایرانی چه تولید کرده است…..»
لذا بدون هدایت مردم در جهت رسیدن به اهداف سیاست تحقق عزم ملی و اقتصاد مقاومتی، راه کار های سیاسی و حمایتی دولت محکوم به شکست خواهد بود و به جز هزینه-های بسیار برای دولت، ثمره¬ای نخواهد داشت.
«در زندگی اسلامی اگر مردم نتوانند خود به یک فرهنگ برای استفاده از پیشرفت ها و مسائل روز برسند و فرهنگ استفاده از آن را بدست نیاوزند، اقتصاد مقاومتی در آن جا کمرنگ می شود مانند هدفمندی یارانه ها و سهمیه بنزین و…. این موارد زیاد است که اگر درست برنامه ریزی نشود سبک زندگی با قبل تفاوتی نداشته باشد، دولت یک هزینه اضافی و زحمتی بی فایده را بر خور متحمل شده و نتیجه ی درستی به دست نمی¬آورد».
ایشان بر نکته¬ی دیگر تاکید کردند که استفاده از محصولات داخلی، مردم باید به مارک-های داخلی افتخار کنند نه به مارک¬های خارجی، عامل اصلی این تغییر فرهنگی و تغییر الگوی مصرف، حاکم بودن الگوها و سبک زندگی غربی در جامعه امروزی کشورمان همین تفاخر بی اساس است. به عبارت دیگر{سبک زندگی کنونی مردم ایران، ثمره ای جز مصرف کالاهای خارجی ندارد}. و بدون تغییر این روند نباید انتظار رشد مصرف کالاهای داخلی را داشته باشیم. همچنین در طرف دیگر، تقویت سبک زندگی اسلامی بر حمایت از کارگر ایرانی نیز تاثیر دارد. اسلام انسان را دعوت به کار کردن می کند و توجیه می¬کند که کار خوب و کامل انجام دهد.
رسول اعظم(صلی¬الله علیه و¬آله و¬سلم) می¬فرماید:
«رحمه الله امرأ عمل عملاً فاحکمه» رحمت خدا بر آن کسی که کاری بکند و محکم بکند».
میلاد علی ابن موسی الرضا
ن فقط دلم می خواد برم حرم…،امام رضا،بازم یه گوشه بشینم
مثه اون گدایی که نجواش شده امام رضا ،شده اسیرو مبتلا
نه که عطر قم قشنگ نیس،یاکه که کربلا وعشقش واسه من دیگه عطش نیس،
نه که دل خالی از عشقه حرم پاک وشریف شاه مرداس
یا که سامرا نخواد وبه خدا… دل پیش آقاس!
نه که از بقیع بریدم،دل من همیشه اونجاس،دنبال یه سنگ قبره،تا بخواد دورش بگرده
یا که زینبی نباشم،حسرتش همیشه درده!
فقط اونجا توی مشهد خراسون دل من هواشو کرده
بوی یاس پیچیده اونجا …،بوی سیب وبوی عطری که قشنگه
تو مدینةالنبی هم هی آدم پی اش می گرده.
احادیثی در مورد شست وشو ی بدن
امام صادق (علیه السّلام) فرمود:
«شستن سر با (برگ یا گُل) خطمی در هر جمعه موجب ایمنی از پیسی و دیوانگی است».
در خبر دیگری آمده که امام صادق¬(علیه السّلام)¬فرمود: شستن سر با خطمی بیمه و تعویذ جان است. انسان ها اشرف مخلوقات خداوند هستند و در نزد خداوند از مقام و منزلت والایی برخوردارند.¬آن¬هایی ¬می¬توانند با اعمال خود به درجات بالاتر و برتری برسند و در نزد خدا از بهترین بندگان قرار بگیرند. از طرفی دیگر می¬توانند با اعمال نا¬شایست خود جزء بدترین بندگان خداوند باشند و خداوند آنها را دشمن بدارد.
در روایت آمده است که امیر مؤمنان (علیه السّلام) می¬فرماید:
«بوی بد و آزار دهنده را با آب بزدایید و خود را وارسی کنید( به نظافت خود حساس باشید) که خداوند بندگان چرکین و آلوده¬اش را که همنشینان او از نشستن با او کراهت دارند، دشمن دارد» .
در روایتی دیگر از امام علی (علیه السّلام) نقل شده است که:
«بدترین بندگان چرکینهایند. خداوند چرکین بودن و ژولیدگی را دشمن می¬دارد».
پاکیزگی در اسلام از اهمیت زیادی برخوردار است و اسلام دین نظافت و پاکیزگی است و سفارش¬های زیادی را در جهت پاکیزه بودن و شستن بدن به افراد کرده است. اسلام در مقابل رعایت نظافت و پاکیزگی به انسان پاداش و اجر فراوانی می¬دهد که یکی از پاداش¬های معنوی که به انسان می¬دهد رسیدن به بهشت است. ائمه معصومین¬(علیهم السّلام) نیز در این باب روایاتی را آورده اند. رسول خدا(صلی¬الله علیه و¬آله و¬سلم) در احادیثی می¬فرماید:
«اسلام پاکیزه است، پس خود را پاکیزه سازید چرا که جز پاکیزه به بهشت وارد نمی شود. نظافت از ایمان است و ایمان با صاحبش در بهشت اند» .
خداوند پیامبر¬اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) را نمونه¬ای کامل قرار داده است. انسانی که کردار و گفتارش، پند و آموزه¬ای نیک برای دیگران است. آن چیزی که پیامبر اسلام(صلی¬الله علیه و آله و¬سلم) را در مقابل دیگران الگویی نیک معرفی می¬کند، رفتار و اعمال و افکار پسندیده¬ای است که ایشان داشته اند. یکی از ویژگی¬های ممتاز رفتاری آن¬ حضرت، رعایت بهداشت فردی و پاکیزگی است که با توجه به محیط جاهلی شبه جزیره عربی بسیار اهمیت دارد. پاکیزگی و حفظ سلامتی برای انسان همواره مورد اهمیت بوده است و از سنت های پیامبر(صلی¬الله علیه و آله و سلم) قرار گرفته است. انسان که پیامبر(صلی¬الله علیه و آله و¬سلم) را به¬عنوان اسوه و الگوی حسنه می¬داند به این سنت¬ها باید عمل کند.
امام صادق (علیه¬السّلام) از پدرانش (علیهم السّلام) از حضرت مجتبی¬(علیه¬السّلام)¬نقل کرد که آن حضرت فرمود:
«در سفره دوازده خصلت است که چهار خصلت از آن سنت است: شستن دست¬ها پیش از طعام و روی پای چپ نشستن سر¬سفره و با سه انگشت غذا خوردن و لیسیدن انگشت¬ها با زبان» .
کسب رزق و روزی برای هر فردی دارای اهمیت است و افراد به دنبال افزایش روزی هستند و برای رسیدن به آن تلاش زیادی انجام می¬دهند. افزایش رزق¬و¬روزی راه¬های مختلفی دارد و یکی از راه¬های آن شستن دستها قبل و بعد از غذاست. افراد به آسانی می¬توانند با انجام این کار به روزی خود وسعت دهند و آن را افزایش دهند. روایت¬های زیادی در این باب از ائمه¬معصومین (علیهم السّلام) نقل شده است: امام صادق (علیه¬السّلام) فرمود:
«دست¬های خود را پیش از غذا خوردن و پس از آن بشویید که فقر را از بین می¬برد و بر عمر می¬ افزاید».
سفیان بن سمط از امام صادق (علیه السّلام) نقل کرده است که فرمود:
«شستن سر با خطمی تنگدستی را برطرف می¬کند و روزی را می¬افزاید و باعث مصون بودن از بلاهاست» .
اینکه امام صادق (علیه¬السّلام) اصحاب و پیروان خود را به شستن دستها و سر فرمان داده و آنها را با گفتن اینکه فقر را از بین می¬برد و عمر را زیاد می¬کند به انجام آن تشویق نموده است، طب و تجربه ثابت کرده است که نَشُستن دستها باعث بروز بیماری¬های گوناگونی می¬شود که برخی از آنها منجر به مرگ یا فقر حتمی ¬می¬گردد، چون دستی که به سبب لمس اجسام خارجی آلوده به میکروب می¬شود و به دهان و از آن جا به معده و کبد و قلب منتقل می¬شود و به تمام اعضای بدن می¬رسد. بدیهی است که میکروب هر کجا مجال یابد رشد می¬کند و به تمام بدن آسیب می¬زند و وقتی انسان مریض شد در اثر مداوا کردن این بیماری مال خود را از دست می¬دهد و عمرش نیز کوتاه می¬شود ولی اگر به شستن دست ملتزم می¬شد، سالم می ماند و دچار فقر نمی¬شد و بر عمر او افزوده می¬شد.
شست شوی تن:
شست¬و¬شوی تن در اسلام از اهمیت زیادی برخوردار است و در کنار توجه به پاره¬ای از مسایل که همراه نظافت و شست¬و¬شوی بدن است مانند وضو و غسل و… از سنت¬های مؤکد است. پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) و ائمه معصومین(علیهم¬السّلام)به بهداشت و سلامتی جسم توجه زیادی داشتند و مصرف مال را در راه سلامت جسم و بدن انسان اسراف نمی-دانستند و بسیار به شست¬و¬شوی بدن و نظافت و رسیدگی به بهداشت فردی توصیه می¬کردند و از آنان در این¬باره احادیثی نقل شده است. خداوند بر افراد مسلمان حقوقی دارد و فرد مسلمان موظف به رعایت و انجام این حقوق می¬باشد. یکی از حقوقی که خداوند بر مسلمانان دارد، شست¬و¬شوی¬تن می¬باشد. اگر¬چه رعایت حقوق خداوند بر مسلمانان واجب است ولی برای خود آنان هم فوایدی را به دنبال دارد. ائمه¬ی معصومین (علیهم¬السّلام) نیز به این حقوق توجه کافی داشته¬اند از این¬رو در روایتی آمده است که رسول خدا(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
«حق خدا بر هر مسلمانی این است که در هر هفته یک بار سر و تن را شست و شو دهد».
شیطان دشمن قسم خورده و آشکار انسان است. تمام تلاش خود را در جهت گمراه کردن انسان¬ها انجام می¬دهد و از روش¬های مختلفی مانند وسوسه کردن و… به هدف خود می-رسد. شیطان همانگونه که در قرآن دشمن آشکار خوانده شده است آسیب¬های مختلفی به انسان می¬رساند، انسان هم باید از این آسیب¬های شیطان در امان بماند. یکی از راه¬های در امان ماندن از آسیب¬های شیطان و وسوسه¬های آن شست¬و¬شو و نظافت بدن و اعضای آن می¬باشد.
پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
« هیچ کس نباید شب با دست چرب بخوابد و اگر چنین کرد و شیطان به او آسیب رساند جز خودش را سرزنش نکند» .
امام صادق (علیه السّلام) فرمودند:
«هر کس سر خود را با برگ سدر بشوید خداوند هفتاد روز وسوسه¬ی شیطان را از او دور می¬فرماید و هر کس خداوند نسبت به او چنین فرماید گناه نمی¬کند و هر کس گناه نکند به بهشت می رود» .
بنابراین شست¬و¬شوی بدن و اعضای آن می¬تواند زمینه¬ساز ایمن بودن از وسوسه¬های شیطان و عدم انجام گناه و در نهایت رسیدن به بهشت باشد.
در دنیای پر¬اضطراب و پر¬تلاطم امروز، آرامش و شاد بودن نعمتی است که همگان آرزوی آن را دارند. در واقع یکی از نیازهای اساسی انسان شاد زیستن است که در پرتو آن با رسیدن به آرامش روحی خود و جامعه را به سمت موفقیت و پویایی می¬برد. انسان به¬طور فطری از غم گریزان است و به سوی نشاط در حال حرکت است. شادی و نشاط نه تنها بر روح و روان انسان تأثیر¬گذار است بلکه بر جسم او نیز تأثیر می¬گذارد. پیشوایان دین هم عنایت ویژه¬ای به نشاط داشته¬¬اند به¬همین دلیل خود نیز با چهره¬ای گشاده با مردم برخورد می¬کردند و برای رسیدن به نشاط راه¬هایی را بیان فرمودند.
بنابراین یکی از جنبه¬های آراستگی شستن بدن و اعضای آن مانند سر می¬تواند یکی از راه¬های رسیدن به نشاط باشد.
در آیین مقدس اسلام برخلاف بسیاری از آیین¬های دیگر، بدن انسان مورد تحقیر نیست. اسلام بدن انسان را چیزی بی¬ارزش نمی¬داند چون بدن انسان ابزار تکامل روح است و تحقیر کردن بدن در حکم تحقیر شخصیت آدمی است. اسلام برای صحت و سلامتی، ارزش و اهمیت ویژه¬ای قائل است از این رو ائمه¬ی معصومین(علیهم¬السّلام) دستور العمل هایی در جهت ایمنی و سلامتی بدن انسان داده¬اند و از آن¬جا که انسان هم سلامت بدنش برایش اهمیت دارد برای ایمن بودن بدنش تلاش می¬کند.
بهشتی شدن
از آثار کار و تلاش که در آخرت نمایان است بهشتی شدن است
و خداوند متعال که انسان را با این همه شگفتی خویش خلق کرده خواهان سعادت او است. و نعمت هایی برای عاقبت به خیری و بهشتی شدن او قرار داده است و بر خود فرد لازم است برای اینکه از این نعمت بهشت که می خواهد بهره ببرد باید مقدمه رفتن به آن را نیز فراهم کند یکی از مقدمات آن این است که در این دنیا از کار و تلاش بی بهره نماند و با زحمت کشیدن روزی حلال خود برای بهشت شدن خود زحمت بکشد.
«الامام الباقر(علیه السّلام): نِعمَ العونُ الدنیا علی طلبِ الآخره
امام باقر(علیه السّلام): دنیا برای به دست آوردن آخرت یاور خوبی است».
«الامام الصادق(علیه السّلام): نِعمَ العونُ الدنیا علی طلبِ الآخره
امام صادق(علیه السّلام): دنیا برای آخرت یاور خوبی است» .
از مهم ترین مصداق های (دنیا)(در احادیث) در بیشتر جاها- مال – است زیرا بیشترین چیزی که مردمان در دنیا در طلب آنند مال است، برخی برای کار خیر و برخی برای کار شر، برخی برای اصلاح و برخی برای فساد و برخی برای مصرف در راه حق و برخی برای باطل.
«الامام الصادق(علیه السّلام): عن آبائه، من دعائهم: اللهمُ إنّی أسألُک مِن فضلِک الواسع، الفاضل، المفضلّ، رزقاً واسعاً، حلالاً طیباً، بدانیً للآخره و الدنیا، هنیئاً مرثیا…
امام صادق(علیه السّلام): از دعاهایی که پدرانش می خواندهاند: (خدایا! از بخشش گسترده و فراوان و شایان تو خواستار روزی وسیع و حلال و پاکیزه ام، که به اندازه کفاف باشد برای کار آخرت و دنیایم، و گوارا و خوش گوار باشد.